رمانی کۆڵهکهی ماڵ؛ شکانی پشت؛ کۆستی گهوره، ئهو دهستهواژانهن بۆ لهکیسدانی گهورهی ماڵ بهکار دههێنرێن. ئهوهی تووشی نهبووبێ له تفت و تاڵییهکهی ناگا. ئاواتهخوازم تۆ ههرگیز نهیچێژی.
خۆشک و برایانی تێکۆشهر!
پێشمهرگه و جهماوهری پارتی ئازادیی کوردستان!
رۆڵه خهباتگێڕهکانی نهتهوهی کورد!
ئهمڕۆ 18 ساڵ له گیانبهختکردنی رۆڵهی ههڵکهوتووی نهتهوهی کورد، دامهزرێنهر و رێبهری پارتی ئازادیی کوردستان رادهبرێ. 18 ساڵ لهمهوبهر له کاتێکدا له ئاکامی گۆڕانکارییه سیاسییهکانی عێراق و باشووری کوردستان، رێژیمی داگیری کۆماری ئیسلامی به کهڵک وهرگرتن لهو ههلومهرجه توانیبووی دهستی تێرۆری و تێکدانی بگاته باشووری کوردستان،
فارسهكان له چاو نهتهوهكانی دیكه له ئێراندا كهمایهتین، واته ئهوان زۆربهی حهشیمهتی ئیران پیك ناهێنن، بۆیه ناتوانن بهشێوهی دێموكراتی لهو جێگه و پێگهیهدا بمێننهوه.. ئهمهو چهند پرس و بابهتێكی جودا تر ( حوسهین یهزدان پهنا ) جێگری سهرۆکئ پاك، له وهڵام به پرسیارهكانی رۆژنامهی پرووشهدا رون دهكاتهوه.
شنهبای گۆڕان له ئێران و رۆژههڵاتی کوردستان ههڵیکردوه. ئیتر نه دهسهڵاتداران دهتوانن وهک رابردوو حوکم بکهن و نه خهڵکیش وهک رابردووی قبووڵ دهکا. بهڵام شنه با ئاسا، گۆڕانکارییهکان ئارام و له سهرهخۆن. ئهم گۆڕانه دابڕاو له رابردووی هیچ لایهک نییه. نه له رابردووی خهبات و قوربانییدانی نهتهوهی کورد دابڕاوه و نه له سهرنهکهوتنی 30 ساڵ زهبر و زهنگ و داپڵوسینی کۆماری ئیسلامی.
پێشهکیی:
PA
ZADIK: وتووێژی رادیۆ "ژیار" له شاری ئامستردامی وڵاتی هولهند، لهگهڵ بهڕێز حسهین یهزدانپهنا جێگری سهرۆکی پارتی ئازادیی کوردستان، سهبارهت به راگهیاندراوی هاوبهشی حدک و PAK لهمهڕ ههڵبژاردنهکانی سهرکۆماری له ئێران. بۆ گوێگرتن له دهقی وتووێژهکه ئێره کلیک بکهن (MB 2.91 MP3)
کاتژمێر 4:00 پاشنیوهڕۆی رۆژی یهکشهممه 10 جۆزهردانی 2709 (31 مای 2009)، له هۆتێل ههورامانی شاری ههولێر، پرێس کۆنفرانسێکی هاوبهش بۆ بهڕێزان حسهین یهزدانپهنا جێگری سهرۆکی پارتی ئازادیی کوردستان و کهماڵ کهریمی کارگێڕی دهفتهری سیاسی حیزبی دیمۆکراتی کوردستان، بۆ شیکردنهوهی زیاتری سیاسهت و ههڵوێستی بهیاننامه هاوبهشهکهی نێوان PAK و حدک سهبارهت به ههڵبژاردنهکانی دهورهی دهیهمی سهرکۆماری له ئێران، بهڕێوهچوو.
بۆرۆژههڵات - تایبهت: ئهوهی لێرهدا دهیخوێنهوه دهقی وڵامی حسین یهزدانپهناه جێگری سهرۆکی پارتی ئازادیی کوردستان (پاک) بهکۆمهڵێک پرسیاری پێوهندیدار به ههڵبژاردنهکانی خولی دهههمی سهرکۆماری له ئێران که بۆرۆژههڵات وهک تهوهرهیهک بۆ باس و لێدوان ئاراستهی کۆمهڵێک کهسایهتی و چالاکی سیاسیی رۆژههڵاتی کوردستان کردبوو.
چاوپێکهوتنی جێگری سهرۆکی PAK بهڕێز حسهین یهزدانپهنا له گهڵ کورد کانال سهبارهت به "فیدڕالیزم" له ئێران.
سازدانی: دڵدار عەبدوڵڵا
ئۆپۆزسیۆنی ئێرانی و کوردی رۆژههڵاتی کوردستان تا چهند سوودی له فشارهکانی نێودهوڵهتی بۆ سهر کۆماری ئیسلامی وهرگرتووه؟
حوسێن یەزدانپەنا: زۆر جار دهوڵهتان بهرژهوهندییهکانیان درێژ دهبێتهوه بۆ دهرهوهی سنوورهکانی خۆیان. بۆ نموونه ههرێمه خاوهن نهوتهکانی جهان له ناسینی نهفتهوه، بوونهته بهشێك له بهرژهوهندیی زڵهێزهکان. له ڕابردوودا بریتانیا و فرانسه، ئێستاش ئهمریکا.
كوردستان راپۆرت:
یهك ههیه دهڵێت ئهڵمانیا و فهرانسه جووڵانهوهکانی ئۆپۆزسیۆنی ئێرانی کۆنترۆڵ دهکهن، یان له پێناوی پاراستنی بهرژهوهندیی ئابووری خۆیان هاوکاریی کۆماری ئیسلامی دهکهن، ئهمه تا چهند راستهو چ ئاکامێکی لێ چاوهڕوان دهکرێت؟
حوسێن یەزدانپەنا: سیاسهتی دهرهوهی ههر وڵاتێك به پێی بهرژهوهندییهکانی خۆی رێکدهخرێ. له جهانی سیاسهت و پێوهندییه نێودهوڵهتییهکاندا دهوڵهتان ههموو فاکتهرهکان بۆ دابینکردن و دهستهبهرکردنی بهرژهوهندی خۆیان به کار دێنن. پێموانییه وشهی کۆنتڕۆڵ لێرهدا وشهیهکی دروست بێ بۆ جۆری پێوهندی ئهو دهوڵهتانه به ئۆپۆزیسیۆنهوه. بهڵام کاریگهری ههیه. له سهرهتای ساڵهکانی 80 دا، کهکۆماری ئیسلامی سهقامگیر نهببوو و کێشهی زۆر بوو وئۆپۆزیسیۆنیش بههێز بوو، فهرانسه، پێوهندییهکی باشی لهگهڵ هێزهکانی ئۆپۆزسیۆنی ئێران ههبوو. بنکهی ناوهندی رێبهرایهتی مجاهدین و خوالێخۆشبوو شاپووری بهختیار له پاریس و دهوروبهری بوون. بهڵام که ئاسۆی رووخانی خێرای کۆماری ئیسلامی تاریك کهوت، فهرانسه، رێبهرایهتی مجاهدینی له وڵاتهکهی دهرکرد.
كوردستان راپۆرت: گۆرانکارییهکانی رۆژههڵاتی ناوهڕاست، پرۆژهی رۆژههڵاتی ناوهڕاستی گهوره چ سوودێکی بۆ کورد دهبێت؟
حوسێن یەزدانپەنا: ئهو تهرتیباته سیاسیهی ئهمرۆی رۆژههڵاتی ناوهڕاست و سنووره سیاسییهکانی، له پاش شهڕی یهکهمی جهانی بهپێی بهرژهوهندیی ئهنگلوــ فهرهنسی دامهزرا. نهتهوهی کورد زهرهرمهندی سهرهکیی ئهو تهرتیباته سیاسییه بوو، بۆیه ههر گۆڕانکارییهك که له دهرهنجامیدا، ئهو تهرتیباته ههڵوهشێتهوه یان گۆرانکاریی له سنوورهکاندا بکا و سنووره سیاسییهکان لهگهڵ ویستی نهتهوهکان جووت بکا، له قازانجی نهتهوهی کورده و کورد دهبێ به ههڵوێستێکی روون پشتیوانی لێ بکا. ههڵبهت بۆ گۆڕنکاری له رۆژههڵاتی ناوهڕاست چهند پرۆژهیهك پێشکهش کراوه. پرۆژهی رۆژههڵاتی ناوهڕاستی گهوره، زۆری شتی باشی له خۆی گرتووه.
كوردستان راپۆرت: کاریگهری ههرێمی کوردستان لهسهر ئاستی رۆشنبیریی و وشیاری نهتهوهیی له رۆژههڵاتی کوردستان چۆنه؟
حوسێن یەزدانپەنا: ههر کاتێ له پارچهیهکی کوردستان، کورد چ به شۆڕش و ڕاپهرین بووهته هێزێکی سیاسیی و چ به دامهزراندنی دهوڵهت و حکومهت، قهوارهیهکی پێکهوهنابێ، له ههموو بوارێکهوه لهسهر پارچهکانی دیکهی کوردستان کاریگهریی داناوه. سمکۆ و شێخ مهحمود کاریگهرییان لهسهر یهك ههبوو. ژ. ك و شۆڕشی بارزان ههروهها. کۆماری کوردستان که دامهزرا کاریگهرییهکی زۆری لهسهر باشوور و پارچهکانی دیکه کرد. ئهمجار له باشوورهوه شۆڕشی ئهیلوڵ کاریگهریی دانا. جارێکی دیکه ههلومهرجی ساڵی 1979 رۆژههڵات لهسهر بووژانهوهی خهباتی کورد له باشور شوێندانهر بوو. هتد. ئێستاش باشووری کوردستان که خاوهن کیانێکی سیاسیی نیمچه سهربهخۆیه، کاریگهری خۆی داناوه لهسهر گهشهی رۆشنبیری و گوڕوتینی نهتهوهیی رۆژههڵاتی کوردستان. بهڵام پێویسته ئهوهشمان له بهر چاوبێ که، کهموکووڕیهکانیش کاریگهریی خۆیان ههبووه و ههیه.
كوردستان راپۆرت: پێوهندیی دیپلۆماسی ههرێم و تاران تاچهند بهربهستی بۆ دروست کردن؟
حوسێن یەزدانپەنا: بهشێك له دامودهزگاکانی ئاشکرای حزبه سیاسییهکانی رۆژههڵاتی کوردستان له باشووری کوردستانه و هێندێك (نهك ههمووی) له چالاکییهکانی ئهم دامودهزگایانه، کاریگهریی پێوهندیی نێوان تاران و حکومهتی ههرێمی کوردستانیان لهسهره، وهك شهڕی چهکداری و جهولهی پێشمهرگه. حکومهتی کوردستان و سهرکردایهتی سیاسییهکهی، بهرژهوهندیی خۆیان لهوهدا نابینن که، حیزبهکان ئهم بهشه له چالاکییان له ناو خاکی باشورهوه رێکبخرێ و بییانوایه، ئهوه زیان به بهرژهوهندییهکانی حکومهتی کوردستان دهگهیهنێ. بۆیه من ناڵێم “بهربهست” بهڵکو، دهڵێم له یهك گهیشتن ههیه لهنێوانماندا. ئهوان نههاتوون، دهرگا به بنکهو بارهگاکانی ئێمه بگرن و بهربهست دروست بکهن، بهڵام بهرژهوهندیی خۆیان لهوهدا دهبینن، حکومهتی کوردستان ناتوانێ باری ههموو پارچهکانی دیکهی کوردستان ههڵبگرێ و لهگهڵ ههر 3 لای خۆی تێوهچێ، بهڵام بۆ کار و تێکۆشانی ئێمه له نێو خۆی رۆژههڵات، نه پێوهندیی بهوانهوه ههیه و نه “بهربهست” و رێگرییهك ههیه.
كوردستان راپۆرت: خهباتی چهکداری ئێوه له رۆژههڵاتی کوردستان فاکتهرێکی فهرامۆشکراوه یان ئهم راگرتنه بهشێوهیهکی کاتییه؟
حوسێن یەزدانپەنا: له روانگهی ئێمه شێوه و شێوازهکانی خهبات نابێ بهرههایی (مگلق) سهیربکرێن. شکڵ و شێوازهکانی خهبات تابعی ههلومهرجی سیاسیی_ سهربازیی و کۆمهڵایهتین. بۆ چهندین ساڵ خهباتی چهکداری شێوهی سهرهکی خهباتی کورد بوو له رۆژههڵات. گۆڕانی ههلومهرجی سیاسیی و سهربازیی، شێوهکانی دیکهی زهق کردهوه. بۆیه ههر سهردهمێك یهکێك له شێوهکانی خهباتی سهرهکی دهبن، بهبێ ئهوهی شێوهکانی دیکه بهرههایی بخرێته لاوه.
كوردستان راپۆرت: پهتای لێکترازان و جیابوونهوهکان زۆربهی حیزب و لایهنهکانی رۆژههڵاتی کوردستانی گرتۆتهوه. هۆکارهکان و رێگاکانی چارهسهرکردنی ئهو گرفتانه چین؟
حوسێن یەزدانپەنا: ناکۆکی و لێکترازان رهگ و ریشهی لهناخی مرۆڤی کورددایه و مێژووی کورد تهژیه لهم دیاردهیه. یهک له هۆکارهکانی به دهوڵهت نهبوونی کوردیش تائیستا دهگهرێتهوه سهرئهم هۆکاره. لهسهردهمی گهشهی میرنشینه کوردییهکانی نیوهی یهکهمی سهدهی 19دا، به هۆی ئهوهی هیچکام له میره کوردهکان ئاماده نهبوون، سهرکردهیی ئهوی دیکهیان قبوڵ بکهن، نهکرا یهکگرتووییهك له نێوانیاندا پێکبێ و سهرهنجام له نیوهی دوههمی سهدهی 19دا، یهك بهدوای یهکدا رووخان. ناکۆکییهکانی سهردهمی شهڕی یهکهم جیهانی له نێوان سهرکردهکانی کورد له باکووری کوردستان و له دهوروبهری شێخ مهحمود له باشووری کوردستان له هۆکارهکانی سهرکهوتنی کهمالیستهکان له ترکیا و شکستی فهرمانرهوایی شێخ مهحموود له باشووری کوردستان بوو. له سهردهمی کۆماری کوردستانیشدا، ههر بهشێك بوو له دیاردهی نێو دهسهڵات و کۆمهڵگا. له شۆڕشی ئهیلولیشدا ئهوه ههر ههبوو. پاش راپهرینی 1991 یش، ناکۆکییهکان گهیشته ئاستێك که شهڕی برا کوژی لێکهوتهوه. لهسهر دهمهکانی پێشوودا عهقڵییهتی خێڵهکی هۆکاری سهرهکیی ناکۆکی و ناتهباییهکان بوو. له شهڕی سارد و جیهانی دو جهمسهرییدا، که ئایدۆلۆژیا دهورێکی گرنگی له ریزبهندییهکاندا ههبوو، و کوردیش پێی نابووه قۆناخی حزبیهتهوه، ئایدۆلۆژیا دهوری له ناکۆکیی و شهڕ و کێشه ناوخۆیهکانی کورددا گێرا.
كوردستان راپۆرت: ئایا یهکگرتنهوهی حزب و لایهنه دابهش بووهکان نهبووته شتێکی مهحاڵ؟
حوسێن یەزدانپەنا: له پێوهندییهکانی نێوان حزب و گروپه سیاسییهکاندا شتی مهحاڵ زۆر کهمه. بهڵام له کورتخایهندا یهکگرتنهوه مومکین نییه. به دووری نازانم له درێژخایهندا یان له ئاکامی گۆڕانکاریی و روداوی کتوپڕ و پێشبینی نهکراودا، یهکگرتنهوه نێوان باڵه جیابووهکانی ئهم یان ئهو حیزب و رێکخراو بێته کایهوه.
كوردستان راپۆرت: سهبارهت به پێکهاتنی بهرهی کوردستانی ئاماژه بهوه دهکرێ خهڵك لهم بوارهدا نائۆمێد کراون، ئایا هیچ ههنگاوێك بهدی دهکرێ بۆ گهڕانهوهی ئهو هیوایه؟
حوسێن یەزدانپەنا: خهڵك نابێ دهوری تهمهشاچییان ههبێ و لهگهڵ ههنگاوی حزبهکان هیوادار یان هیوا بڕاوبن. خهڵك دهبی خۆی دهوری ههبێ له پرۆسه سیاسییهکان و گۆڕانکارییهکان. ههڵوێستی خهڵك خۆی به هێزترین کاریگهریی ههیه لهسهر سهرکردهسیاسییهکان. جا ئێستا که ئهو کهشوههوا دێموکراتییه نییه خهڵك به ئازادی بێته مهیدان و داوای خۆی بهرزبکاتهوه، پێویسته خۆیان به ههر رێگایهکی مومکین دهنگی خۆیان بگهیهنه سهرکردهسیاسییهکان. پێکهێنانی بهرهی کوردستانی لهگهڵ ئهوهدا که زۆر پێویست و زهرورییه، بهڵام له حاڵی حازردا، به هۆی کهشوههوای ناخۆشی یان ساردی نێوان حزبهکان و نهبوونی قهناعهتی ههمووان پێکنایه. له ههلومهرجی ئێستادا، پێش ههموو شتێ پێویسته ئاڵۆزیی له نێوان هێزهکاندا کۆتایی پێبێ و پێوهندییهکان ئاسایی بکرێنهوه و میکانیزمێك بۆ سهرههڵنهدانهوهی ئاڵۆزیی دابنرێ. پاشان له کهشوههوایهکی ئاساییدا، سهرهتا له یهك کۆبوونهوهی هاوبهشی نێوان هێزهکاندا، بارودۆخی سیاسیی و میکانیزمی هاوکاری نێوانمان تاوتوێ بکرێ و تا دیتنهوهی میکانیزمی گونجاو درێژه به کۆبوونهوهکان بدرێ.
كوردستان راپۆرت: مافهکانی گهلانی بندهستی ئێران ئایا له رێگای رێفۆرم و دیالۆگهوه دهستهبهر دهکرێن یان زهبر و فاکتهری نیزامی رۆڵی زیاتره؟
حوسێن یەزدانپەنا: رێگای رێفۆرم و دیالۆگ باشترین رێگای وهدیهێنانی ئامانج و مهبهستهکانه. بهڵام سیستهمی سیاسیی ئێران رێگای له بهردهم دیالۆگ و رێفۆرم و رێگا و ئامرازه دیمۆکراتییهکانی گۆڕانکاریی بهربهست کردووه. بۆیه ئاساییه که توندوتیژی و زهبر و هێز چ له ناو خۆ چ له دهرهوهی ببێته ئامرازی گۆڕانکارییهکان.
كوردستان راپۆرت: له ئهگهری گۆڕانکارییهکان ولادانی کۆماری ئیسلامی چ ئهلتهرناتیڤێك بهدی دهکرێت؟
حوسێن یەزدانپەنا: تا ئێستا هیچ ئالترناتیڤێكی جێی پهسندی ههموو پێکهاتهکانی ئێران شکڵی نهگرتووه. بهڵام کۆنگرهی نهتهوهکانی ئێرانی فیدراڵ دهتوانێ به گهشهی زیاتر، ببێته ئالترناتیڤێکی لهبار.
كوردستان راپۆرت: چاودێرانی سیاسی دهڵێن ئهمریکا کورد وهکو ئامێرێك بۆ هێرشکردنه سهر ئێران بهکار دێنێ، ئهمه تا چهند راسته و ههڵوێستی ئێوه لهم بوارهدا چی دهبێت؟
حوسێن یەزدانپەنا: به بڕوای ئێمه کورد نابێ ببێته ئامێر و ئامراز. بهڵکو دهبێ هاوپهیمانییهتی روون و راشکاو لهگهڵ ئهمریکا و ئیسرائیل بکا، بۆ گۆڕانکاریی له ئێران و ناوچهکهدا. سیاسهتی دهرهوهی ههر نهتهوهیهك، له ئاکامی فاکتهرهکانی مێژوو، جۆغرافیا، کلتوور، ئابووری و کۆمهڵایهتی و سیستهمی سیاسیی، گهڵاڵه دهبێ. بهپێی ئهم فاکتهرانه، کورد دهبێ به بێ هیچ شهرم و دوو دڵییهك حهوڵی هاوپهیمانێتی لهگهڵ ئهمریکا و ئیسرائیل بدا بۆ ئهوهی له بندهستی رزگاربێ و ببێته دهوڵهت و خۆی بپارێزێ.
كوردستان راپۆرت: ئهو میلیۆن دۆلارانهی که دهگوترێ ئهمریکا بۆ ئۆپۆزسیۆنی ئێرانی تهرخان کردووه، ئایا گهیشتۆته دهستی ئۆپۆزسیۆنهکان و ئهم هاوکارییه ماددییانه تا چهند کاریگهرییان له خێراکردنی جووڵانهوهکان دهبێت؟
حوسێن یەزدانپەنا: به وتهی دۆستانمان له ئهمریکا ئهو پارهیهی که کۆنگرهی ئهمریکا بڕێاری لهسهردا، خهرجکردنهکهی درایه دهست وهزارهتی کاروباری دهرهوهی ئهو وڵاته. وهزارهتی دهرهوهش ئهو پارهیهی خهرجی راگهیاندن و کۆڕ و کۆبوونهوهکانی خۆی لهسهر ئێران کردووه و نهیداوهته دهست هیچ گروپێکی ئۆپۆزیسیۆنی ئێرانی. بۆنموونه 30 میلیۆن دۆلار دراوهته رایڵکهی فارسی ڕادیۆ و تلویزیۆنی ئهمریکا که له پاوانی فارسه شاپهرستهکاندایه.
كوردستان راپۆرت: تا چهند پشتیوانی له قایمکردنی پێگهی حکومهتی کوردی دهکهن؟
حوسێن یەزدانپەنا: حکومهتی کوردستان جێگای هیوای ههموو نهتهوهی کورده و پێویسته لهلایهن ههموو کوردهوه پشتیوانی لێ بکرێ. له عهینی کاتدا، ئهم حکومهته به ههموو کورد دهپارێزرێ. پارتی ئازادیی کوردستان به ههموو توانای خۆیهوه پشتیوانی له حکومهتی کوردستان دهکا.
كوردستان راپۆرت: پژاك و چالاکییه نیزامییهکانی چۆن ههڵدهسهنگێنن؟
ردستان راپۆرت: چ جوێندنهوهیهکتان بۆ ڕۆڵی ئهمریکا له گۆڕانی سیستهمی دهسهڵاتی سیاسیی له ئێراندا ههیه؟
بێگومان ئیمکاناتی مادی دهتوانێ دهورێکی کاریگهر له چالاکیی سیاسییدا ببێ. ههر یارمهتییهک که له ههرلایهکهوه بگاته دهست گروپێکی بهرههڵستکار، به مهرجێ نهبێته مایهی بهلاڕێداچوونی خهباتهکهی شتێکی باشه. بهڵام ئێمه وهک کورد پێش هاوکاریی ماددی پێویستیمان به هاوکاریی سیاسیی ههیه.
له یهکترازان و ناکۆکییهکانی ئهمرۆی هێزهکانی رۆژههڵاتدا، بنهمای سیاسیی و فیکری بوونیان نهبوو. هۆکارهکانی له ئاستی گهورهدا، بریتی بوو له قهیرانی ڕێبهرایهتی، کێشه لهسهر دهسهڵات و پلهوپایهی رێکخراوهیی و له ئاستی بچووکهدا ئهو گوشار و سایکۆلۆژیهی که هیلاکی و ماندووی نزیکهی 30 ساڵ ژیانی حیزبایهتی و پادگانی دروستی کردوه و سهوازۆ بوونهوه له یهكتر و حهساس بوون بهرانبهر ژیان و ههڵسوکهوتی یهکتر و ههروهها دهوری خراپی کهسانی بێ ئهزمونی سیاسیی به ناو “رۆشنبیر” که به پهلهن له بهرهبهر بوون و گهرهکیانه به بێ هیچ ئهزمونێ له پڕێ ببنه کوڕێ هۆکاری ئهو جیابوونهوه و لێکترازانانهن. بهڵام گومان ههیه لهوهی جیابوونهوهکان بتوانن ئهو کێشانه چارهسهر بکهن. کێ دهڵێ ئهم ڤایرۆسه بهرههم نایهتهوه و جێگای ئهکتهرهکان به جۆرێکی دیکه ناگۆڕدرێ؟ ئێستا به ههرحاڵ، جیابوونهوهکان بوونهته واقع و پێویسته تهعامولی واقعیانهیان لهگهڵدا بکرێ. دۆزینهوهی رێگا چارهی ئهم میراته شوومه، لێکۆلینهوهی ههمهلایهنهی قووڵی پسپۆرانی سیاسیی، دهروونناسی و کۆمهڵناسیی دهوێ. بهڵام له لێکدانهوهیهکی گشتیدا و له ئاستی ستراتیژیدا مرۆڤی کورد، سیاسیی کورد، دهبێ گۆڕان له عهقڵیهت و روانینی سیاسیی و مێتۆدی حزبایهتی پێكبێنێ. کورد تا بڕانهوهی قۆناخی رزگاریی و وهدهسهێنانی سهروهریی سیاسیی پێویستی به ناوهندیهت ههیه. پێویسته له بهرهی خهبات و تێکۆشاندا” کابینهی سهقامگیر” ههبێ نهك لهرزۆك. میکیاڤیلی له ئیتالیای پارچه پارچهبووی لێکترازاودا، باس له میرێکی به هێز دهکا لهکاتێکدا له سهردهمی پێش ئهو و دۆخی ئاساییدا، لایهنگری له سیستهمی کۆماری و دێموکراتی دهکرد. بۆ حاڵی حازر دهکرێ، رێگا چاره له گردوکۆ کردنی هێزهکاندا بێ. واته هێزه له یهکترازاوهکان لهگهڵ هێزهکانی دیکه، پێکهوه. میساقێکی نهتهوهیی ببهستن و له چوارچێوهیهکدا رێکی بخهن، هاوپهیمانی، ئیئتلاف یان بهرهیهک.
پارتی ئازادیی کوردستان ههمیشه ئهو ئامادهییه له خۆیدا دێلێتهوه که بتوانێ کهی پێویست بوو، لهو شێوه خهباته کهڵك وهربگرێ. کورد تا به یهکجاری مافهکانی خۆی دابین نهکا، ههرگیز نابێ هێزی چهکدار - پێشمهرگه، فهرامۆش بکا. بهڵكو دهبێ رایگرێ و بههێزی بکا. کورد ئهگهر دهرفهتی سیاسی دهست کهوێ و پێشمهرگهی نهبێ ناتوانێ دڵنیا بێ له دابین کردن و پاراستنی مافهکانی. ئهگهر له 2003 دا کورد پێشمهرگهی نهبایه نهیدهتوانی ئهو بهرژهوهندییهی ئێستا له حکومهتی عێراقی فیدراڵدا ههیهتی، دهستی بکهوێ. ئهمرۆ ئهگهر هێزی پێشمهرگه نهبێ، عهرهبی شۆڤینی عێراق و دهوڵهتانی دهوروبهری ئاسایشی تێکدهدهن.
وڵاتانی ئوروپایی بهگشتی و ئهڵمانیا بهتایبهتی بهرژهوهندیی بازرگانی گهورهیان لهگهڵ ئێران ههیه. ههر بۆیه سیاسهتی ئاڵمانیا له ماوهی تهمهنی کۆماری ئیسلامیدا نزیکی له ئێران و دووری له ئۆپۆزیسیۆن بووه.
ئوروپاییهکان تا ئهم دواییانه و تا گۆڕانی حکومهتهکانیان، له سهر ئێران نا کۆکیی زۆریان لهگهڵ ئهمریکا ههبوو. له ئوروپادا3 دهوڵهتی گرنگ ههن که ههرکامیان جهمسهرێکن له سیاسهتی ئهو قارهیهدا. بریتانیا، فهرانسه و ئاڵمانیا. پاش گۆڕانی حکومهت له ئاڵمانیا و فهرانسه و هاتنه سهرکاری مێرکل له ئهڵمانیا و سارکۆزی له فهرانسه، سیاسهتی ئوروپا بهگشتی بهرانبهر ئێران گۆڕدرا. ئێستا ئوروپاییهکان به فهرانسه و ئاڵمانیشهوه، هاوکاری ئهمریکا دهکهن له گوشارهکانیدا بۆ سهر ئێران. له ههلومهرجێکی وههادا، سروشتییه که جارێکی دیکه دهرفهت بۆ چالاکیی ئوپۆزسیۆنی ئێرانی لهو وڵاتانه بکرێتهوه.
ئهمریکا له رۆژههڵاتی ناوهڕاست بهرژهوهندیی گرنگی خۆی دهبینێ. کۆماری ئیسلامی ئهمرۆ، دژایهتی ئهو بهرژهوهندییانه دهکا و بووهته مهترسیی له سهریان. بۆیه ئهمریکا حهوڵی ئهوهدهدا که سیستهمێکی ئهوتۆ له ئێراندا ههبێ که ئهو بهرژهوهندییانه بپارێزێ و دژایهییان نهکا.
كوردستان راپۆرت:
له واشینگتۆنی پێتهختی ویلایهته یهکگرتووهکانی ئهمریکا، ژمارهیهک له دامودهزگا و ناوهندهکانی دهوڵهتی ئهمریکا، پێشوازییان له جێگری سهرۆکی پارتی ئازادیی کوردستان و شاندێکی یاوهری کرد. لهماوهی یهک مانگی ڕابردوودا و له میانهی سهردانێکی فهرمیی دا بۆ ویلایهته یهکگرتووهکانی ئهمریکا، بهڕێز حسهین یهزدانپهنا جێگری سهرۆکی پارتی ئازادیی کوردستان به یاوهریی بهڕێز زاگرۆس یهزدانپهنا نوێنهری PAK لهو وڵاته، زنجیرهیهک کۆبوونهوه و چاوپێکهوتنیان لهگهڵ ئهو دامودهزگا و ناوهندانه بۆ رێکخرا. لهو دیدار و کۆبوونهوانهدا بابهتهکانی جێی بایهخی ههردوولا باس و وتووێژیان لهسهر کراوه. شاندیPAK له لایان خۆیهوه، له سهرجهم دیدار و وتووێژهکاندا لهسهر پێویستیی درێژهپێدانی گۆڕانکاریی له رۆژههڵاتی ناوهڕاست، ئاڵووگۆر له ئێران، مافهکانی نهتهوهی کورد و دۆستایهتی نێوان کورد و ئهمریکا پێی داگرتووه. ههر لهو سهردانهدا، جێگری سهرۆکی PAK به یاوهریی نوێنهری PAK له ئهمریکا و ههڤاڵ بێهزاد یهزدانپهنا ئهندامی کۆمیتهی رێکخستنی PAK لهو وڵاته، له چهند رێورهسمێکدا بهشدارییان کرد و سهردانی بارهگای نوێنهرایهتی حکومهتی ههرێمی کوردستانیان کرد. له لایهکی دیکهوه له شوێنی حهوانهوهی خۆیان پێشوازییان کرد له شاندهکانی نوێنهرایهتی حیزب و رێکخراوه کوردستانییهکان له ئهمریکا؛ لهوانه: ـ حیزبی دێموکراتی کوردستانی ئێران / کۆمیتهی ئهمریکاـ پارتی دێموکراتی کوردستان / لقی 7ـ یهکێتی نیشتمانی کوردستان / کۆمیتهی رێکخستنی ئهمریکاـ حیزبی دێموکراتی کوردستان / کۆمیتهی ئهمریکا لهو دیدار و چاوپێکهوتنانهدا، وێڕای باس له کۆمهڵێک بابهتی سیاسیی، لهسهر هاوکاریی نێوان هێزه کوردستانییهکان و رهوهندی کورد له ویلایهته یهکگرتووهکانی ئهمریکا، بیروڕا ئاڵووگۆر کراوه. شاندی PAK ههروهها پێشوازیی کرد و له بهرێز "کهریم عهبدیان" نوێنهری حیزبی هاوبهستی دیمۆکراتیکی ئههواز و له کۆبوونهوهیهکی دۆستانهدا بارودۆخی ئێران و پرسی نهتهوه بندهستهکان لهو وڵاته تاوتۆێ کرا و ههر دوولا پێیان لهسهر بههێزکردنی کۆنگرهی نهتهوهکانی ئێرانی فیدڕاڵ داگرتهوه. پێشوازی و سهردان و دیدار لهگهڵ ژمارهیهک کهسایهتیی کوردی نیشتهجێی دهڤهری واشینگتۆن، بهشێکی دیکه له گهشتهکهی جێگری سهرۆکی PAK و شاندی یاوهری بوو. پارتی ئازادیی کوردستان کۆمیتهی راگهیاندن17 خاکهلێوهی 2708 5 ئاوریلی 2008
21 مارسی 2008

.jpg)
.jpg)
.jpg)
به ئاماده بوونی جێگری سهرۆکی PAK، نوێنهرایهتی حکومهتی کوردستان و حیزبه کوردستانیهکان
سهعات 3 رۆژی ههینی 14/ 3/ 2008 به کاتی واشینگتۆن، تهرمی خوالێخۆشبوو پهروانه خانم فاتح فهیزوڵڵابهگی به بهشداری جێگری سهرۆکی پارتی ئازادیی کوردستان و نوێنهرانی ژمارهیهک له حیزبه سیاسییه کوردستانییهکان و ئاماده بوونی بنهماڵهکهی، له گۆرستانی National Cemeteryبه خاک ئهسپێردرا.
به دووای ئهسپاردهکردنییدا، بهرێز کاک حسهین یهزدانپهنا، له وتهیهکدا باسیی له کهسایهتی و ژیانی خوالێخۆش بوو کرد. ههروهها له جیاتی سهرجهم بنهمالهکهیان سوپاسی زهحمهت و بهدهمهوه هاتنی نوێنهرانی حیزبه کوردستانییهکان و بهشدارانی کرد. ههروهها بهرێز کاک عهلی قادری بهرپرسی کۆمیتهی ئهمریکای حیزبی دێموکراتی کوردستانی ئێران بهو بۆنهیهوه وتهیهکی پێشکهش کرد. به دووای ئهو دا بهرێز کاک سولهیمان عهزیزی به نوێنهرایهتی حیزبی دێموکراتی کوردستان- ئێران، له وتهیهکدا هاودهردیی خۆیانی دهربڕی. ههر بهو بۆنهیهوه رۆژی یهکشهممه 16/ 3/ 2008 ، پرسهی خوالێخۆشبوو،له هۆڵی رێورهسمهکانی " کریستاڵ تاوهر" له شاری Arlington بهرێوهچوو. له ههر دووی ئهو رێورهسمانهدا جگه له نوێنهرایهتی حکومهتی ههرێمی کوردستان له واشینگتۆن، نوێنهرانی یهکێتی نیشتمانیی کوردستان، پارتی دێموکراتی کوردستان، حیزبی دێموکراتی کوردستانی ئێران و حیزبی دێموکراتی کوردستان بهشدار بوون. له لایهکی دیکهوه، ههر بهو بۆنهیهوه ههمان رۆژ بهرێز کاک قوباد تاڵهبانی نوێنهری حکومهتی ههرێمی کوردستان له واشینگتۆن به یاوهریی بهرێزان دهسکۆ شێروانی جێگر و هێرش عهبدوڵڵا ئهندامی مهکتهبی نوێنهرایهتی و کاک عهبدوڵرهحمان نوێنهری یهکێتی نیشتمانیی کوردستان، به مهبهستی دادانی فاتێحا و هاودهردیی دهربڕین له گهڵ کهسوکاری خوالێخۆشبوو، سهردانی گۆرستانی National Cemeteryیان کرد و لهلایان جێگری سهرۆکی PAK و هاوسهر و کچ و کوڕهکانی خوالێخۆشبووهوه پێشوازییان لێکرا و بهڕێز کاک زاگرۆس یهزدانپهنا کوڕه گهورهی پهروانه خانم و نوێنهری پارتی ئازادیی کوردستان له ئهمریکا، له وتهیهکی کورتدا سوپاس و پێزانینی بنهماڵهکهیان و پارتی ئازادیی کوردستانی به بهڕێز کاک قوباد تاڵهبانیی و شاندی یاوهری راگهیاند. پارتی ئازادیی کوردستانکۆمیتهی راگهیاندن28 ڕهشهمهی 270718 مارسی 2008
درێژهی بابهت...
له رێورهسمێکدا که به بۆنهی بیستهمین ساڵوهگهری کارهساتی کیمیابارانی ههلهبجه له واشینگتۆن بهڕیوه چوو، حیزب و رێکخراوه کوردستانییهکان ئهو تاوانه دژه مرۆڤایهتییهیان مهحکوم کرد و رێزیان له شههیدانی ههڵهبجه گرت. سهعات 3 پاشنیوهرۆی رۆژی یهکشهممه 16/ 3/ 2008 ، به ئاماده بوونی بهڕێز قوبادتاڵهبانی نوێنهری حکومهتی ههرێمی کوردستان له ئهمریکا و سهفیری دهوڵهتی عێراقی فیدراڵ به بۆنهی بیستهمین ساڵوهگهڕی کیمیابارانی ههلهبجه له لایان نوێنهرایهتی حکومهتی ههرێمی کوردستان له ئهمریکا ،رێورهسمێک له واشینگتۆن بهڕیوهچوو. لهم رێورهسمهدا نوێنهرایهتی حکومهتی کوردستان و حیزبه کوردستانییهکان ئهو تاوانهیان مهحکووم کرد و زیندوو راگرتنی ئهو تاوانه و ههوڵدان بۆ ناساندنی ئهو تاوانه به رۆژی ژینۆسایدی کوردیان له ئاستی جیهاندا، به ئهرکێکی گرینگ دانا. له سهر بانگهێشتی فهرمیی، جێگری سهرۆکی پارتی ئازادیی کوردستان به یاوهریی بهڕیز کاک زاگرۆس یهزدانپهنا نوێنهری PAK له ئهمریکا، بهشداری ئهم رێوڕهسمه بوون. له وتهیهکدا که بهرێز کاک حسهین یهزدانپهنا جێگری سهرۆکی پارتی ئازادیی کوردستان پێشکهشی کرد، بهئاماژه بهو کارهساته و ئهو تاوانانهی که له سهرهتا و کۆتایی سهدهی بیستهمدا دژ به نهتهوهی کورد کران، هۆکاری سهرکیی بۆ بێدهوڵهتیی کوردان گهڕاندهوه و رێگای دهستهبهرکردنی دووپاتنهبوونهوهی ئهو تاوانانهی دژ به نهتهوهی کورد، سهربهخۆیی و به دهوڵهتبوونی کوردان راگهیاند.ههر بهم بۆنهیوه جگه له وتاری نوێنهرایهتی حکومهتی ههرێمی کوردستان، ههر کام له پارتی دێموکراتی کوردستان، یهکێتی نیشتمانیی کوردستان، حیزبی دێموکراتی کوردستانی ئێران و حیزبی دێموکراتی کوردستان ورێکخراوی چاودێریی مافی مرۆڤی کورد پهیامیان خوێندهوه. بێجگه لهوهش ژمارهیهک پهیام و بابهتی دیکه خوێندرانهوه. ههروهها فیلمێکی دیکۆمێنتی له سهر کارهساتی کیمیابارانی ههلهبجه به ئامێری سکرین پێشان درا.سهبارهت به گرینگی وتهکانی بهرێز کاک حسهین یهزدانپهنا لهم رێورهسمهدا، له داهاتوودا دهقی وتهکهی بڵاو دهکهینهوه. پارتی ئازادیی کوردستانکۆمیتهی راگهیاندن28 ڕهشهمهی 2707 18 مارسی 2008

.jpg)

نزیک به چارهگه سهدهیهکه بهشێک له رۆڵهکانی نهتهوهکهمان و بهشێک له هێزی پێشمهرگهی کوردستان له رۆژههڵاتی نیشتمان، رۆژی 26 سهرماوهز وهک رۆژی پێشمهرگهی کوردستان دهناسن. ئهوان چهککردن و دهسبهسهردا گرتنی شارهوانی رێژیمی پههلهوی له مهابادیان له ساڵی 1324 ی ههتاویی (1945)دا، وهک بنهمای دیاریکردنی ئهو رۆژه داناوه. پێشمهرگهی کوردستان شایانی ئهوهیه، ههموو رۆژێ رێزی لێبگیرێ و ناوی پیرۆزی لهسهر زۆر بۆنه و یاد بنرێ. بهڵام راستییهکهی ئهوهیه که دانانی ئهو بنهما مێژووییه بۆ رۆژی پێشمهرگه راست نییه. 13 ساڵ لهمهوبهر له ژماره 15 و 16ی یهکێتی ئۆرگانی کۆمیتهی ناوهندیی پارتی ئازادیی کوردستاندا، به بۆنهی ههڵکردنهوهی ئاڵای کوردستان، لهسهر وتاری ئهو ژمارهیهدا (که پێکهوه دهرچوون) له ژێر سهردێڕی بۆچی ئاڵای کوردستان هۆیهکانی ههڵکردنهوهی ئاڵای کوردستانم روون کردووهتهوه. ههر لهو پێوهندییهدا ئاماژهم به رۆژی 26 سهرماوهز وهک رۆژی ههڵکردنی ئاڵای کوردستان کردووه و 3 رێپۆرتاژی گۆڤاری کوردستانم له بهڕێوهچوونی رێورهسمهکانی ههڵکردنی ئاڵا له شارهکانی مهاباد و نهغهده و بۆکان له رۆژانی 26 سهرماوهز و دوواتردا لهگهڵ ئهو بابهته لێکداوه. لهو 3 رێپۆرتاژهدا، باسی چۆنیهتی ههڵکردنی ئاڵای کوردستان کراوه. له هیچکام لهو ریپۆتاژانهدا هیچ ئاماژهیهک به رووداوێکی دیکه جگه له ههڵکردنی ئاڵا نهکراوه. به وتهیهکی دیکه، هیچ ئاماژهیهک به چهککردن و بهرههڵمهتدانی شارهوانی مهاباد لهو رۆژهدا نهکراوه. کهوابوو به پێی ئهو بهڵگه باوهڕپێکراوانهی لهبهردهستدان و بهوتهی ئهو کهسانهی که ئهو ساڵه و رووداوهکانیان لهبیره، رۆژی 26 سهماوهزی 1324 ههتاوی (17 دیسامبری 1945) رۆژێکه که ئاڵای کوردستانی تێیدا ههڵکراوه. من خۆم له نزیکهوه لهمبارهیهوه ڕای ژمارهیهک کهسم وهرگرتووه که ئهو سهردهمهیان له بیردێ، یان باسی رووداوهکانی ئهو ساڵ و رۆژانهیان له کهسانێک وهرگرتووه که له ههناوی رووداوهکاندا ژیاون. ئهوان لهسهر ئهوه کۆک بوون که رۆژی 26 سهرماوهز رۆژی ههڵکردنی ئاڵایه نهک گیرانی شارهبانی مهاباد. له لایهکی دیکهوه هێندێ بهڵگهی دیکه ههن که رووداوی چهککردن و گیرانی شارهبانی مهابادی تێدا تۆمار کراون. بهڵام نهک له رۆژی 26 سهرماوهز دا، بهڵکوو، له 15 فێورییهی 1945دا. واته 10 مانگ جیاوازی له نێوان ئهو دوو رووداوهدا ههبووه. لهم دوواییانهدا، بهڕێز مامۆستا ئهنوهر سوڵتانی، 130 بهڵگهنامهی مێژوویی و بهنرخی له ئارشیوی وهزارهتی دهرهوهی بریتانیا دهرهێناوه و وهریگێراونهته سهر زمانی کوردی. کۆی ئهو بهڵگهنامانه لهگهڵ پێشهکییهکی وهرگیر له کتێبێکدا بهناوی رۆژههڵاتی کوردستان له بهڵگهنامهکانی وهزارهتی دهرهوهی بریتانیادا ساڵی 2005 له سلێمانی له لایان بنکهی ژینهوه چاپ و بڵاو کراوهتهوه. ئهو بهڵگهنامانه بریتین لهو راپۆرتانهی که کۆنسولیهتی بریتانیا له شاری تهورێز بۆ باڵوێزخانهی بریتانیا له تاران و لهرێی ئهوانهوه بۆ وهزارهتی دهرهوهی بریتانیا له لهندهنی ناردوون. له یهکێ لهو راپۆرتانهدا که رووداوهکانی 16 تا 28 مانگی فێورییهی 1945ی له خۆ گرتووه، له بهشێکدا به ناوی کاروباری دیکهی کورد که دهکهوێته لاپهڕه 87ی کتێبهکه، رووداوی چهککردن و بهرههڵمهتدانی شارهوانی مهابادی بهمجۆره تێدا تۆمار کراوه: له 15 فهبریوهریدا، له پڕ تهنگ و چهڵهمهیهک له مهاباد سهری ههڵدا. لێرهش هێندێ جیاوازیی بیروڕا لهمهڕ چۆنایهتی رووداوهکه، بهرچاو دهکهوێت، بهڵام پێکهاتنی گشتی لهسهر راستیی سهرهکی مهسهلهکه ههیه، ئهویش بریتیه لهوهی کۆمهڵێکی کورد که ههموویان خهڵکی شاربوون، به رێبهرایهتی عهزیز فهیزوڵابهگی خهڵکی گوندێکی نزیک بۆکان هێرشیان کردۆته سهر ئیدارهی پۆلیس، پێنج پۆلیسیان کوشتووه و شهشی دیکهیان بریندار کردوون که دهگوترێ دووانیان دوواتر مردوون. له راپۆرتێکی دیکهدا که له 18 فهبریوهری 1945 دا به ئیمزای جێگری کۆنسوولی گشتی بۆ باڵوێزخانهی تاران نێردراوه و له لاپهڕی 102ی کتێبهکهدا، چاپکراوه بهمجۆره باس لهو رووداوه کراوه: له رۆژی 18ی فهبریوهریدا، تاقمێکی کورد که له لایان وردهمالیکێک بهناوی عهزیز له هۆزی فهیزوڵڵا بهگییهوه ناردرابوون، هێرشیان برده سهر ئیدارهی پۆلیس له مهاباد و وا زانراوه که گهرهکیان بووه ئیدارهی داراییش تاڵان بکهن. پێنج پۆلیس کوژراون. فهرماندهی ئهرتهشی ئێران لێره (له تهورێز) پێی راگهیاندوم که عهزیز له قسهکانیدا، داوای وهدهرنانی کاربهدهستانی ئێرانی کردووه و گوتراوه که وهک ناسیۆنالیستێکی لایهنگری رووس و کۆمۆنیست قسهی کردووه.
بۆیه به بۆچوونی من به سهرنجدان بهو راستیانه پێویسته ئهو ههڵهیه راست بکرێتهوه و رۆژی 26 سهرماوهز وهک رۆژی ههڵکردنی ئاڵای کوردستان رێز بگیرێ و 15 فێوریهش وهک رۆژی پێشمهرگهی کوردستان.
26 سهرماوهزی 2707


